Maar is het ook de beste basis om leiderschapsgedrag te kiezen? In de retail bijvoorbeeld?
Het idee achter situationeel leiderschap is redelijk eenvoudig: pas je leiderschapsstijl aan aan de medewerker en diens ontwikkelingsniveau.
Zeker in retail lijkt situationeel leiderschap op het eerste zicht een heel bruikbaar model. Teams bestaan immers uit medewerkers met verschillende niveaus van ervaring, zelfstandigheid en competentie.
Maar wanneer ik de wetenschappelijke literatuur erbij neem, lijkt situationeel leiderschap een pak ‘minder bruikbaar’.
Dat bleek onder andere uit een review van Johansen, B.-C.P. van meer dan 35 jaar geleden: Het voorgeschreven matchen van een specifieke leiderschapsstijl aan het ‘ontwikkelingsniveau’ van een medewerker leidde in de praktijk niet aantoonbaar tot betere prestaties.
Inuzuka (2019) testte het model dan weer in een kledingketen met 1.195 verkopers en 374 winkels. En ook hier: De resultaten lieten geen ondersteuning voor de theorie zien. En zo kan ik nog even doorgaan…
Conclusies
Dat betekent niet dat leiderschap niet afhankelijk is van de situatie.
(Leiderschap is immers wel afhankelijk van de situatie maar anders dan in het model beschreven wordt.)
Dat betekent wel dat leidinggeven volgens het Hersey-Blanchard-model niet het effect heeft dat het belooft.
(Het model biedt onvoldoende basis om te bepalen welk leiderschapsgedrag je in een bepaalde situatie zou moeten inzetten.)
Voor leidinggevenden (onder andere in de retail) betekent dit dat het een serieuze meerwaarde kan zijn om deze verschillende wetenschappelijke onderbouwde leiderschapsinzichten te combineren om te bepalen welk leiderschapsgedrag nodig is, in plaats van zich te baseren op het situationeel-leiderschapsmodel.
Ik heb trouwens de meest recente relevante wetenschappelijke literatuur over leiderschap in de retail verzameld en samengebracht in een document. Ben je L&D-verantwoordelijke in de retail en wil je dit literatuuroverzicht ontvangen of er even over samenzitten? Neem dan gerust contact met me op.
Wil je uitzoeken welk leiderschapsgedrag bij jou wel eens kan werken? Kijk eens naar de pagina over leiderschapsvisies.
